Ortaçağ Avrupası
Ortaçağ Avrupası, Batı Roma İmparatorluğu'nun çöküşünden sonra Avrupa'da oluşan siyasi, toplumsal ve dini düzeni anlatır. Bu dönem genellikle 5. yüzyıldan 15. yüzyıla kadar sürer; krallıklar, papalık ve yerel lordlar güç paylaşımı içindeydi. Feodalizm toprak ve hizmet ilişkilerini düzenledi: lordlar toprak verir, vasallar askeri hizmet ve bağlılık sunardı. Manorial düzen köy ekonomisini, loncalar ise kentte zanaat ve ticareti düzenledi. Okuyucu burada temel kavramları, olayları ve kurumları bulur.
Sayfalarda Magna Carta gibi 1215 tarihli belgeler, Kutsal Topraklar için yapılan Haçlı Seferleri ve feodal düzenin işleyişi gibi konular yer alır. Magna Carta kralın yetkilerini sınırlayan bir özgürlük fermanıydı; Haçlı Seferleri 1095'ten sonra başlayan askeri hareketlerdi. Bu maddeler, olayların tarihini, taraflarını ve sonuçlarını açıklar; okuyucu kronoloji ve kavramları bir arada görür.
Metinlerde askeri seferler, hukuki sınırlamalar ve toplumsal hiyerarşi birlikte ele alınır. Üniversiteler, katedraller ve loncalar da bu dönemin kurumları arasındaydı. Böylece Ortaçağ Avrupası'nın yalnızca savaşlarla değil, kurumlar ve günlük yaşamla da anlaşılabileceği görülür.
Yeni sayfalar
- Büyük Bölünme: 1054'te Doğu-Batı Kilise Ayrılığı
Büyük bölünme, 1054 yılında Roma ve Konstantinopolis kiliseleri arasındaki karşılıklı aforozlarla Doğu ve Batı Hristiyanlığının kalıcı biçimde ayrılmasıdır. Ayrılık tek bir günde değil, yüzyıllar süren siyasi, kültürel ve kilise yönetimi anlaşmazlıklarının sonucunda ortaya çıkmıştır. 1965'te aforozlar kaldırılmış, ancak tam birlik sağlanamamıştır.
- 1381 Köylü Ayaklanması: İngiltere'de Büyük İsyan
1381 köylü ayaklanması, İngiltere'de 1381 yılında patlak veren büyük bir halk isyanıdır. Poll vergisi, Kara Ölüm sonrası ekonomik gerilim ve Fransa ile çatışmanın yol açtığı yüksek vergiler temel nedenler arasındadır. Ayaklanma birkaç hafta sürdü; Smithfield görüşmesinin ardından önderlerin takibiyle bastırıldı.
- Domesday Kitabı: 1086 İngiltere Araştırması
Domesday Kitabı, 1086'da I. William'ın emriyle yapılan İngiltere ve Galler toprak araştırmasının kaydıdır. Toprak sahiplerini, mülkleri ve yükümlülükleri listeler; nüfus sayımı değildir. Orijinali nadiren açılır, çevrimiçi ve basılı kopyalarla incelenir.
- Kutsal Roma İmparatorluğu: Ortaçağ Avrupası'nda Siyaset
Kutsal Roma İmparatorluğu, 800 ile 1806 arasında Orta ve Batı Avrupa'da hüküm süren, imparator tarafından yönetilen ama merkezi olmayan bir siyasi yapıydı. Küçük siyasi birimlerden oluşan bu yapı, papalık ve prenslerle güç paylaşımı içindeydi. 1806'da Napolyon'un yükselişi sırasında feshedildi.
- Hansa Birliği: Ortaçağ Ticaret Ağı
Hansa Birliği, Ortaçağ'da Kuzey ve Orta Avrupa'da ticareti korumak ve geliştirmek için bir araya gelen kent ve tüccar ağının adıdır. Lübeck çevresinde doğup 13. ve 15. yüzyıllar arasında genişledi; yaklaşık 200 yerleşim ve sekiz modern ülkeye yayıldı. Merkezi bir hükümeti olmayan bu birlik, 17. yüzyılda etkisiz hale geldi ve 1669'da fiilen sona erdi.
- Yüz Yıl Savaşları: İngiltere-Fransa Çatışması
Yüz Yıl Savaşları, 1337 ile 1453 arasında İngiltere ve Fransa arasında süren kesintili bir çatışmadır. Fransız tahtının meşru veraseti ve toprak anlaşmazlıkları temel nedenler arasındadır. Savaş bittiğinde Fransa üstünlük sağlamıştı; İngilizler ülke dışına çıkmış, yalnızca Calais onların denetiminde kalmıştı.
- Magna Carta nedir: 1215 tarihli özgürlük fermanı
Magna Carta, Kral John'un 15 Haziran 1215'te Runnymede'de mühürlediği bir kraliyet fermanıdır. Baronların isyanını sona erdirmek için hazırlandı ve kralın yetkilerini sınırlayan maddeler içerdi. İngiliz ve Amerikan hukuk geleneklerinde temel bir referans olarak kullanılır.
- Haçlı Seferleri: Ortaçağ'da Kutsal Topraklar
Haçlı Seferleri, 1095 ile 1291 arasında papalık öncülüğünde yürütülen askeri seferlerdir. Bu seferler Kutsal Topraklar'ı Müslüman yöneticilerden geri almayı ve savunmayı amaçladı. Seferler Avrupa'da kilise servetini ve papalık otoritesini artırdı.
- Feodalizm nedir: Ortaçağ Avrupası'nda toprak ve hizmet
Feodalizm, Ortaçağ Avrupası'nda toprağın hizmet, koruma ve bağlılık ilişkileriyle dağıtıldığı bir toplumsal düzendir. Lord, vazal ve köylü katmanlarından oluşan bu yapı, Roma manoryal sistemi ve Frank krallığındaki benefice uygulamasından köken alır.