Rus İmparatorluğu
Rus İmparatorluğu, 1721'de I. Petro'nun kendini imparator ilan etmesiyle başlayan ve 1917 Şubat Devrimi'yle sona eren bir devlettir. Yaklaşık iki yüzyıl boyunca Baltık kıyılarından Pasifik'e, Orta Asya steplerinden Kafkasya'ya uzanan toprakları kontrol altında tutmuştur. En geniş sınırlarına ulaştığı 19. yüzyıl ortasında, yüzölçümü bakımından dünyanın en büyük devletiydi. Yönetim biçimi otokrasiye dayanıyordu; çar hem devletin hem kilisenin başıydı ve iktidarını anayasal bir sınırlamaya tabi tutmadan kullandı.
Romanov hanedanı 1613'ten 1917'ye kadar tahtta kaldı. Bu süre içinde Rusya, Büyük Kuzey Savaşı ile İsveç'in Baltık egemenliğini kırdı, Osmanlı Devleti ile Kırım Savaşı dahil birçok çatışmaya girdi ve Napolyon ordularını yenilgiye uğrattı. Aynı dönemde milyonlarca Yahudi, Yerleşim Belgesi olarak bilinen sınırlı coğrafyada yaşamaya zorlandı. Serflik 1861'e kadar sürdü; kaldırılması köylülerin durumunu kökten değiştirmedi, toprak dağılımındaki eşitsizlik 20. yüzyıl başındaki devrimci hareketlerin temel yakıtı oldu.
Bu kategori, imparatorluğun kuruluşundan çöküşüne kadar olan süreci çarlar, savaşlar, iç politikalar ve toplumsal yapılar üzerinden ele alan sayfaları bir araya getirir.
Yeni sayfalar
- 1861 Köylü Reformu: Serfliğin Kaldırılması
1861 köylü reformu, Rus İmparatoru II. Aleksandr’ın özel kişilere ait serfleri hukuken özgürleştiren düzenlemesiydi. Özgürlük, her bölgede toprağa sahip olma anlamına gelmedi; köylülerin araziye erişimi ve toprak sahipleriyle ilişkileri farklı biçimlerde yeniden düzenlendi.
- Rus İmparatorluğu'nun kurucusu I. Petro
I. Petro, Rus çarlığını imparatorluğa dönüştüren hükümdardır. 1721'de senatonun kendisine imparator unvanı vermesiyle Rus İmparatorluğu resmen kuruldu; 1703'te kurduğu Sankt Petersburg da yeni devletin başkenti oldu.
- Rus İmparatorluğu'nun büyüklüğü: Alanı ve sınırları
Rus İmparatorluğu, 19. yüzyılın sonlarında kuzey Avrasya’nın geniş bir bölümünü kaplayan ve tarihin en büyük imparatorlukları arasında sayılan bir devletti. Alanı, kullanılan sınır tanımına ve fiilî denetim ile resmî hak iddiası arasındaki farka göre değişir; yaygın bir tahmin, dünya kara alanının yaklaşık altıda birine ulaştığı yönündedir.
- Rusya'da serflik: Köylülerin bağımlılığı ve kaldırılması
Rusya'da serflik, köylülerin yer değiştirme özgürlüğünü kısıtlayan ve onları toprağa, çoğu durumda da toprak sahibine bağımlı kılan hukuki ve ekonomik bir düzendi. 1649 tarihli kanun bu bağımlılığı güçlendirdi; serflik 1861'de kaldırıldığında yaklaşık 10,5 milyon kişi özgürlüğüne kavuştu.
- Rus İmparatorluğu tarihleri ve tarihi
Rus İmparatorluğu, Senato’nun I. Petro’ya imparator unvanı verdiği 1721’de resmen kuruldu ve II. Nikolay’ın 1917’de tahttan çekilmesiyle sona erdi. Bu dönem, Rusya’nın Avrasya’da genişlediği, devletin merkezileştiği ve imparatorluk düzeninin devrimle çöktüğü yaklaşık iki yüzyılı kapsar.
- Yerleşim Belgesi ve Rus İmparatorluğu Yerleşim Bölgesi
Yerleşim Bölgesi, Rus İmparatorluğu idaresinde 1791 ile 1917 yılları arasında Yahudi tebaanın daimi ikametine izin verilen batı sınır bölgesidir. Yaklaşık 500 bin milkarelik bir sahayı kaplayan bu alan, Avrupa Rusyası topraklarının yüzde yirmisini içine alıyordu. Bölge haricinde kalıcı veya geçici ikamet hakkı, istisnai imtiyaza sahip zümreler haricinde kanunen yasaklanmıştı.
- Romanov Hanedanı: 1613-1917 Rus İmparatorluk Ailesi
Romanov Hanedanı, 1613'te Mihail Romanov'un çar seçilmesiyle başlayıp 1917'de II. Nikolay'ın tahttan çekilmesiyle sona eren Rus hanedanıdır. Bu süre boyunca 18 hükümdar tahta çıktı; Büyük Petro ve II. Katerina dönemlerinde imparatorluk en geniş sınırlarına yaklaştı. Bolşevikler 1917'de monarşiyi devirdi, imparatorluk ailesi 1918'de Yekaterinburg'da öldürüldü.
- Kırım Savaşı: 1853-1856 Osmanlı-Rus Hesaplaşması
Kırım Savaşı, Ekim 1853 ile Şubat 1856 arasında Rus İmparatorluğu ile Osmanlı Devleti, Britanya, Fransa ve Sardinya Krallığı'ndan oluşan ittifak arasında yapıldı. Çatışmaların merkezi Kırım Yarımadası'ydı ve Rusya'nın Karadeniz donanmasının üssü Sivastopol kuşatma sonucunda düştü. Savaş, ittifakın Kırım'ı Rusya'ya geri vermesi ve Rusya'nın Karadeniz'de donanma bulundurmama taahhüdüyle sona erdi.