Robespierre'in Düşüşü: Termidor Tepkisi
Kısa cevap
Robespierre'in düşüşü, 26-28 Temmuz 1794'te yaşanan Termidor Tepkisi ile tamamlandı. Ulusal Konvansiyon'daki konuşmasının ardından tutuklanan Robespierre ve müttefikleri idam edildi. Bu olay Terör Dönemi'nin sonunu ve Jacoben egemenliğinin çöküşünü getirdi.
Ana maddeler
- 26 Temmuz 1794'te Ulusal Konvansiyon'da konuşma yaptı.
- 27 Temmuz'da Hôtel de Ville'de tutuklandı.
- 28 Temmuz 1794'te idam edildi.
- Terör Dönemi'nin sonunu getirdi.
- Jacoben egemenliği çöktü.
Robespierre'in düşüşü, 26-28 Temmuz 1794'te yaşanan Termidor Tepkisi ile tamamlandı. Robespierre, 26 Temmuz'da Konvansiyon'da söz aldı; bir gün sonra gözaltına alındı ve 28 Temmuz'da idam edildi. Bu olay, Terör Dönemi'nin sonunu ve Jacoben egemenliğinin çöküşünü getirdi.
Robespierre'in düşüşü nasıl başladı?
Robespierre uzun süre Jacoben Kulübü'nü elinde tuttu ve Kamu Güvenliği Komitesi'nde de belirleyici oldu. Komite içinde Couthon ve Louis Antoine Saint-Just ile gayri resmi bir üçlü kurdu; 22 Prairial Kanunu'nu birlikte hazırladılar ve Fransa'nın asıl yöneticileri oldular. Paris kent yönetimi Robespierre'in dostu Claude Payan'ın elindeydi; Devrim Mahkemesi'nin başsavcısı Fouquier-Tinville onun direktiflerine göre hareket ediyordu; Ulusal Muhafızlar ise François Hanriot komutasındaydı. Temmuz 1794'te Robespierre ve destekçileri kalıcı bir diktatörlüğe doğru ilerliyor görünüyordu.
Robespierre 18 Haziran'da kamusal yaşamdan çekildi ve 26 Temmuz'a dek nadiren ortaya çıktı. Bu yokluk düşmanlarına örgütlenme ve saldırı planlama fırsatı verdi. Düşmanları Konvansiyon'da Robespierre'in tiranlığından açıkça söz etti; ona "katil" dedi ve Yüce Varlık Festivali'ndeki kendini öne çıkaran davranışını kınadı. Terör hâlâ tırmanıyordu; Messidor ayında günlük ortalama 26 kişi idam ediliyordu. Fouquier-Tinville "kafalar çatıdan kiremit gibi düşüyordu" demişti. Fransa'nın büyük bölümü kan dökümünden yorulmuştu; bu durum komplocuların işine yaradı.
Güç birikimi ve Terör Dönemi
Robespierre tüm erkeklerin oy hakkı ve Ulusal Muhafızlara engelsiz kabulü için kampanya yürüttü. Jacoben Kulübü'nün önde gelen isimlerinden ve Kamu Güvenliği Komitesi'nin baskın gücü olarak Terör Dönemi'nin kurulmasında belirleyici oldu. 22 Prairial Kanunu triumvirate tarafından hazırlandı. Bu bağlamda Terör Dönemi'nin şiddet evresi sayfası, dönemin genel çerçevesini anlatır.
Robespierre, Fransız Devrimi'ni insan hakları ve adalet kuramına dayanan ilk devrim olarak niteledi ve "Diğer devrimler yalnızca hırs gerektirmiştir; bizimki erdem dayatır" dedi. Bu söz, Terör Dönemi'ndeki ahlakçı dilin bir örneğidir.
26-28 Temmuz 1794: olaylar
26 Temmuz'da Robespierre Ulusal Konvansiyon'a hitap etti. 27 Temmuz'da Konvansiyon, Robespierre, Saint-Just ve diğer milletvekillerini kanun kaçağı ilan etti ve silahlı kuvvetlerin Hôtel de Ville'e girmesini emretti. Gece 2:30 itibarıyla Hôtel de Ville'e girildi ve tutuklama yapıldı. Tutuklama sırasında Le Bas intihar etti; Robespierre ve kardeşi yaralandı.
28 Temmuz'da Robespierre idam edildi. Bu hızlı zincir, 1794 yazında iki ay içinde hızlanan düşüşün son halkasıydı. Ulusal Konvansiyon daimi oturumdaydı ve Robespierre ile müttefiklerinin hapsedilmediği haberi üzerine harekete geçti; gece yarısından sonra Hôtel de Ville ele geçirildi.
Tutuklama ve idam
Le Bas'ın intiharı ve Robespierre ile kardeşinin yaralanması, tutuklamanın çatışmalı geçtiğini gösterir.
Temel tarihler
| Tarih | Olay |
|---|---|
| 18 Haziran 1794 | Robespierre kamusal yaşamdan çekildi |
| 26 Temmuz 1794 | Ulusal Konvansiyon'da konuşma |
| 27 Temmuz 1794 | Kanun kaçağı ilanı ve Hôtel de Ville baskını |
| 28 Temmuz 1794 | İdam |
| Messidor 1794 | Günde ortalama 26 infaz |
Sonuçlar: Jacoben egemenliğinin sonu
Termidor Tepkisi, Terör Dönemi'ni sona erdirdi ve Jacoben egemenliğini yıktı. Bu dönüşüm, Fransız Devrimi kronolojisi: 1789-1799 içinde 1794 yılının kırılma noktalarından biri olarak yer alır.
Robespierre'in düşüşü, devrimin şiddet evresinin kapanışını işaret etti. XVI. Louis'nin 1793'teki idamı gibi büyük infazlar, devrimin radikalleşmesini göstermişti; Termidor ise bu radikalleşmenin durdurulmasıydı. XVI. Louis'nin idamı: 1793'te giyotin ve sonuçları sayfası, bu sürecin daha erken bir aşamasını anlatır.
Arras'taki anma ve müze çalışmaları
Robespierre'in doğum yeri Arras'ta anma çalışmaları yapıldı. 14 Ekim 1923'te 9 Rue Maximilien Robespierre (eski adı Rue des Rapporteurs) adresindeki eve plaket takıldı; törene belediye başkanı Gustave Lemelle ile Albert Mathiez ve Louis Jacob katıldı. 1730 yapımı bina daktilo okulu ve zanaatkâr müzesi olarak kullanılmış; şu anda Robespierre Müzesi olarak geliştirilmektedir. Maurice Cladel'in Art Deco mermer büstü, Saint-Vaast Manastırı'nın eski bahçelerinde sergilenmek üzere tasarlandı; siyaset ve hava koşulları endişeleri nedeniyle Hôtel de Ville'e yerleştirildi. Yıllarca bir mahkeme salonunda kaldıktan sonra Salle Robespierre'de görülebilir. Büstün bronz dökümleri iki yüzüncü yıl için yapıldı ve eski evde ile Lycée Robespierre'de sergileniyor; Lycée Robespierre'deki döküm 1990'da açıldı.
Robespierre'in düşüşü tarih yazımında
Düşüşün 1794 yazında iki ay içinde hızlandığı belirtilir. Arras'taki anma çalışmaları ve müze projesi, onun doğum yeriyle kurduğu bağın sürdüğünü gösterir.
Sık sorulan diğer sorular
Termidor Tepkisi ne zaman yaşandı?
26-28 Temmuz 1794'te yaşandı; Robespierre 26 Temmuz'da konuştu, 27 Temmuz'da tutuklandı, 28 Temmuz'da idam edildi.
Robespierre neden düştü?
Kamu Güvenliği Komitesi'ndeki gücü, Terör'ün tırmanması ve düşmanlarının Konvansiyon'da açıkça konuşması etkili oldu; 18 Haziran'dan sonra kamusal yaşamdan çekilmesi düşmanlarına plan yapma süresi verdi.
Termidor Tepkisi'nin sonucu ne oldu?
Terör Dönemi sona erdi ve Jacoben egemenliği çöktü.
Robespierre nerede tutuklandı?
Hôtel de Ville'de; silahlı kuvvetler gece 2:30'da binaya girdi.
Arras'ta Robespierre anıtı var mı?
9 Rue Maximilien Robespierre adresindeki evde 1923'te plaket konuldu; ev Robespierre Müzesi olarak geliştirilmektedir.
İlgili sayfalar
- Versay Yürüyüşü: 5-6 Ekim 1789 Olayları
Versay Yürüyüşü, 5-6 Ekim 1789'da Parisli pazar kadınlarının ekmek ve siyasi taleplerle Versay Sarayı'na yürümesiyle başladı. Yürüyüş, XVI. Louis ve kraliyet ailesini Paris'e dönmeye zorladı ve Fransız Devrimi'nin erken dönemini yeni bir aşamaya taşıdı.
- Fransız Devrimi kronolojisi: 1789-1799
Fransız Devrimi kronolojisi, 1789'da başlayan ve 1799'da Napolyon Bonapart'ın iktidara yükselişiyle sona eren siyasi dönüşümü tarih sırasına koyar. Bastille baskını, İnsan ve Yurttaş Hakları Bildirgesi, Terör Dönemi ve cumhuriyetin kurulması bu sürecin başlıca aşamalarıdır.
- XVI. Louis'nin idamı: 1793'te giyotin ve sonuçları
XVI. Louis, Fransız Devrimi sırasında 21 Ocak 1793'te Paris'te giyotinle idam edildi. Ulusal Konvansiyon, onu yabancı güçlerle komplo kurmakla suçlayıp ölüm cezasına çarptırdı. Bu olay, Fransa'da monarşinin sonunu ve Cumhuriyet'in başlangıcını işaret etti.
- Tenis Kortu Yemini: 1789 Meclis Direnişi
Tenis Kortu Yemini, 20 Haziran 1789 tarihinde Üçüncü Zümre temsilcilerinin Fransa için yazılı bir anayasa hazırlanıncaya kadar meclisi dağıtmama yönünde verdikleri resmi taahhüttür. Kral XVI. Louis'nin toplantı salonunu kapatması üzerine Versailles Sarayı yakınlarındaki kapalı spor salonuna geçen vekiller, kendilerini Ulusal Meclis ilan ederek monarşinin tek taraflı iradesini tanımamıştır. Bu karar, mutlak krallık otoritesine karşı halk egemenliğini kurumsal zeminde hayata geçiren ilk fiili başkaldırıdır.
- İnsan Hakları Evrensel Bildirgesi ve 1789 Metni
İnsan ve Yurttaş Hakları Bildirgesi, 26 Ağustos 1789 tarihinde Fransa Ulusal Meclisi tarafından kabul edilen ve bireysel hakların evrenselliğini ilan eden temel bir kurucu metindir. İnsanların özgür ve eşit doğduğunu belirterek mülkiyet, güvenlik, hürriyet ve baskıya karşı direnme haklarını güvence altına alır. Hukukun üstünlüğünü ve egemenliğin halka ait olduğunu kayda geçiren belge, modern anayasal düzenlerin ve insan hakları metinlerinin fikri altyapısını oluşturur.
- Terör Dönemi: Fransız Devrimi'nin Şiddet Evresi
Terör Dönemi, Fransız Devrimi sırasında 5 Eylül 1793 ile 27 Temmuz 1794 tarihleri arasında Ulusal Konvansiyon ve Kamu Güvenliği Komitesi eliyle yürütülen devlet merkezli baskı ve infaz evresidir. Karşı devrim tehditlerine, ekonomik istikrarsızlığa ve iç isyanlara karşı alınan sert tedbirler binlerce kişinin giyotinle idam edilmesine yol açmıştır. Süreç, Maximilien Robespierre'in iktidardan düşürülüp idam edildiği Thermidor darbesiyle sona ermiştir.
Bu sayfa nasıl hazırlandı
Yazmadan önce konu aşağıdaki kaynaklarda araştırıldı. Sayfa ardından otomatik kalite denetimlerinden geçti.